Mumbai News: મુંબઇકરો પાણી કાપ માટે રહેજો તૈયાર, જાણો કેમ?

મહારાષ્ટ્ર સહિત દેશના અનેક ભાગોમાં આ વર્ષે ગરમીનો પારો આસમાને પહોંચી રહ્યો છે. પેસિફિક મહાસાગરમાં સર્જાયેલી 'અલ નીનો'ની સ્થિતિને કારણે ભારતીય ચોમાસા પર માઠી અસર પડવાની શક્યતા છે. આ જ કારણસર, મુંબઈ મહાનગરપાલિકા (BMC) એ સાવચેતીના પગલા રૂપે 1 મેથી સમગ્ર મુંબઈમાં 10% પાણી કાપ લાદવાનો પ્રસ્તાવ મૂક્યો છે.

'અલ નીનો' એ દરિયાઈ પ્રવાહોમાં થતો ફેરફાર છે, જેના કારણે પેસિફિક મહાસાગરનું તાપમાન વધે છે. આ ઘટનાની સીધી અસર ભારતીય ચોમાસા પર પડે છે, જેનાથી વરસાદ ઓછો થવાની કે વિલંબિત થવાની સંભાવના રહે છે. હવામાન વિભાગની આગાહી મુજબ, ઓછો વરસાદ પડવાની ભીતિને જોતા BMC કમિશનરને આ દરખાસ્ત મંજૂરી માટે મોકલવામાં આવી છે.

મુંબઈને પાણી પૂરું પાડતા સાત મુખ્ય તળાવો (ભાત્સા, તાનસા, મોદક સાગર, મધ્ય વૈતરણા, ઉચ્ચ વૈતરણા, વિહાર અને તુલસી) માં 15 એપ્રિલ 2026 સુધીમાં કુલ 33.60 % પાણીનો જથ્થો ઉપલબ્ધ છે. જોકે ગયા વર્ષની સરખામણીએ આ સ્ટોક થોડો વધુ છે, પરંતુ વધતી જતી ગરમીને કારણે પાણીનું બાષ્પીભવન (Evaporation) ખૂબ ઝડપથી થઈ રહ્યું છે.

તળાવોમાં પાણીનો સંગ્રહ (15 એપ્રિલ 2026):

તળાવનું નામ પાણીનો જથ્થો (મિલિયન લિટર)

ભાત્સા 2,35,439

ઉચ્ચ વૈતરણા 77,045

મધ્યમ વૈતરણા 69,106

મોદક સાગર 45,340

તાણસા 40,817

સામાન્ય રીતે મુંબઈમાં જુલાઈ મહિના સુધીનું પાણીનું આયોજન કરવામાં આવે છે, પરંતુ રાજ્ય સરકારના નિર્દેશ મુજબ આ વખતે ઓગસ્ટના અંત સુધી પાણી બચાવવા પર ભાર મૂકવામાં આવ્યો છે. મુંબઈને દરરોજ આશરે 4,100 મિલિયન લિટર પાણીની જરૂર પડે છે. જો 1 મેથી 10% કાપ મૂકવામાં આવે, તો જ ઓગસ્ટ સુધી પાણીનો પુરવઠો જાળવી શકાશે.

મ્યુનિસિપલ વહીવટીતંત્રનું કહેવું છે કે જો અત્યારથી પાણીનો કરકસરપૂર્વક ઉપયોગ કરવામાં નહીં આવે, તો ચોમાસામાં વિલંબ થવાની સ્થિતિમાં ગંભીર જળ સંકટ સર્જાઈ શકે છે. બાષ્પીભવનનો દર વધવો અને વરસાદની અનિશ્ચિતતા એ વહીવટીતંત્ર માટે ચિંતાનો વિષય છે.