Women’s Day 2026 : જાણો ભારતની પ્રથમ મહિલા IAS, IPS અને પાઇલટની સંઘર્ષગાથા
દર વર્ષે 8 માર્ચના રોજ વિશ્વભરમાં 'આંતરરાષ્ટ્રીય મહિલા દિવસ'ની ઉજવણી કરવામાં આવે છે. આ દિવસ માત્ર ઉજવણીનો નથી, પરંતુ એ મહિલાઓને વંદન કરવાનો છે જેમણે સામાજિક મર્યાદાઓ અને રૂઢિચુસ્ત માનસિકતાને પડકારીને એવા ક્ષેત્રોમાં સફળતા મેળવી જ્યાં માત્ર પુરુષોનું વર્ચસ્વ હતું. વહીવટ, પોલીસ, ન્યાયતંત્ર અને ઉડ્ડયન ક્ષેત્રે પ્રથમ ડગ માંડનારી આ મહિલાઓએ આવનારી કરોડો દીકરીઓ માટે સફળતાનો માર્ગ મોકળો કર્યો છે. અન્ના રાજમ મલ્હોત્રા: ભારતની પ્રથમ મહિલા IAS 1951માં જ્યારે ભારત આઝાદીના શરૂઆતના વર્ષોમાં હતું, ત્યારે અન્ના રાજમ મલ્હોત્રાએ ભારતીય વહીવટી સેવા (IAS) માં જોડાઈને ઇતિહાસ રચ્યો. નવાઈની વાત એ છે કે ઇન્ટરવ્યુ દરમિયાન તેમને વહીવટી સેવાને બદલે અન્ય કોઈ સરળ નોકરી પસંદ કરવાની સલાહ અપાઈ હતી, પરંતુ તેઓ મક્કમ રહ્યા. મદ્રાસ કેડરમાં રહીને તેમણે 1982ની એશિયન ગેમ્સના આયોજન અને મુંબઈના ન્હાવા શેવા પોર્ટના નિર્માણમાં પાયાની ભૂમિકા ભજવી હતી. 1989માં ભારત સરકારે તેમને પદ્મ ભૂષણથી નવાજ્યા હતા. કિરણ બેદી: ભારતની પ્રથમ મહિલા IPS પોલીસ દળમાં મહિલાઓની કલ્પના કરવી પણ મુશ્કેલ હતી ત્યારે ૧૯૭૨માં કિરણ બેદી ભારતીય પોલીસ સેવા (IPS) માં જોડાનાર પ્રથમ મહિલા બન્યા. તેમની નિર્ભયતા અને દિલ્હીની ટ્રાફિક વ્યવસ્થામાં સુધારા માટે તેઓ જાણીતા થયા. તિહાર જેલમાં કેદીઓના કલ્યાણ માટે તેમણે કરેલા સુધારાઓ બદલ તેમને ૧૯૯૪માં એશિયાનો નોબેલ ગણાતો 'રેમન મેગ્સેસે એવોર્ડ' મળ્યો હતો. બાદમાં તેમણે પુડુચેરીના લેફ્ટનન્ટ ગવર્નર તરીકે પણ સેવા આપી. અન્ના ચાંડી: ભારતની પ્રથમ મહિલા ન્યાયાધીશ ન્યાયતંત્રમાં મહિલાઓનો અવાજ બુલંદ કરનાર અન્ના ચાંડી ભારતની પ્રથમ મહિલા હાઈકોર્ટ જજ હતા. 1959માં કેરળ હાઈકોર્ટમાં તેમની નિમણૂક થઈ હતી. કાયદાનો અભ્યાસ કરીને તેમણે એવા સમયે ન્યાયતંત્રમાં પ્રવેશ કર્યો જ્યારે સ્ત્રીઓનું ઘરની બહાર નીકળવું પણ પડકારજનક હતું. તેમણે મહિલાઓના અધિકારો માટે સતત અવાજ ઉઠાવ્યો હતો. સરલા ઠકરાલ: ભારતની પ્રથમ મહિલા પાઇલટ 1936 માં માત્ર 21 વર્ષની વયે આકાશ આંબવાની હિંમત કરનાર સરલા ઠકરાલ ભારતની પ્રથમ મહિલા પાઇલટ હતા. સાડી પહેરીને વિમાન ઉડાડતા તેમના ફોટા આજે પણ પ્રેરણા આપે છે. તેમણે લાહોર ફ્લાઇંગ ક્લબમાં તાલીમ લઈ 1000 કલાકની ઉડાન ભરી હતી. જોકે, બીજા વિશ્વયુદ્ધ અને પતિના અવસાનને કારણે તેમનું કોમર્શિયલ પાઇલટ બનવાનું સપનું અધૂરું રહ્યું, પણ તેમણે કલા અને ડિઝાઇનમાં પોતાની નવી ઓળખ બનાવી. આ પણ વાંચોઃ Berlin માં ગૂંજ્યું ભારતનું નામ, પચમઢી બન્યું 'ગ્રીન ડેસ્ટિનેશન' સર્ટિફિકેટ મેળવનાર દેશનું પ્રથમ હિલ સ્ટેશન
Read Full Story arrow_forward